ONS HULP IS IN DIE NAAM VAN DIE HERE WAT DIE HEMEL EN DIE AARDE GESKAPE HET.
GELIEFDES, GENADE EN VREDE VIR U VAN GOD ONS VADER, EN DIE HERE JESUS CHRISTUS DEUR DIE KRAGTIGE WERKING VAN GOD DIE HEILIGE GEES.
AMEN.

Lofpsalm 66: 1.

Geloofsbelydenis

Wet

Psalm 103: 9.

Gebed.

Psalm 2: 2.

Skriflesing: Romeine 13

Teks: Kategismus Sondag 39; Romeine 13: 1 – 4a.

Laat elke mens hom onderwerp aan die magte wat oor hom gestel is, want daar is geen mag behalwe van God nie, en die wat daar is, is deur God aangestel, sodat hy wat hom teen die mag versit, die instelling van God weerstaan; en die wat dit weerstaan, sal hulle oordeel ontvang. Want die owerhede is geen voorwerp van vrees by die goeie dade nie, maar by die slegte. Maar wil jy nie die mag vrees nie, doen wat goed is, en jy sal lof van hom ontvang; want hy is 'n dienaar van God jou ten goede. 

Die Here regeer. Hy is die Koning van die konings. Uit Hom deur Hom en tot Hom is alle dinge - want daar is geen mag behalwe van God nie. Enige vorm van gesag wat oor ons gestel is, soos bv. ons ouers, die owerheid, ens. is nie "toevallig" daar nie. Hulle is daar omdat God sy regering oor mense deur mense uitoefen.

Die Here doen hierdie uitoefening van sy mag baie ordelik: Hy gebruik regeerliggame en wette om sy wil uit te voer. Dit is waar die vyfde gebod in die raadsplan van die Here inpas. Ons kyk na drie fasette van die vyfde gebod:

1. Die oorsprong van die vyfde gebod
2. Die inhoud van die vyfde gebod
3. Die seën van die vyfde gebod

1. Die oorsprong van die vyfde gebod

Die sonde werk verwoestend en steurend in op alle mense se lewens. Maar die sonde kan ook nie onbeperk sy loop neem nie, daarvoor sorg die Here.
Dit is die betekenis van die woord in ons teksvers: "...daar is geen mag behalwe van God nie." Hy stel al die verskillende regeerliggame daar, soos:
Hulle almal is God se dienaars "ons ten goede".

As hierdie instellings nie daar was nie, was daar gaos, want dan het elke mens gedoen net soos wat hy lus het. As mense nie gebind word aan gesag nie, word selfsug en hoogmoed die maatstaf waarvolgens mense oor mekaar gaan heers. Dit sal lei tot verderf, bedrog en doodslag.

Daarom is die vyfde gebod so nodig. Dink daaroor: As mense onder allerhande wette nie eers huiwer om ander se lewens te vernietig nie - solank hulle net hulle eie doel bereik - hoeveel makliker sal hulle dit nie doen as daar geen gesagstrukture is wat lewe beskerm en die moordenaars aan bande lê nie.

Die basis waarop die Here sy kerkvolk bou, is die huisgesin.
Van die ouerlike gesag af leer die verbondskind al hoe meer gesagstrukture ken waardeur die Here ons regeer.
Wanneer ons ons aan gesag onderwerp, is dit 'n belydenis in aksie dat ons die soewereiniteit van die Here erken.

2. Die inhoud van die vyfde gebod.

Die beginsel waarvan hier sprake is, word deur die apostel Paulus genoem "onderwerp wees aan" en ander kere "nie weerstaan nie". Dit gaan net daaroor dat daar hoër gesag oor ons is waaraan ons ons moet onderwerp, of negatief gestel: ons moet ons nie verset teen die gesag van die Here in die vorm of liggaam waardeur Hy dit oor ons uitoefen nie.

Die Kategismus stel dit baie positief: Ons moet aan die gesag wat oor ons gestel is: "alle eer, liefde en trou bewys".
Wat nie hier staan nie, maar wat duidelik uitkom, is wat met jou gaan gebeur as jy ongehoorsaam is en nie jou ouers eer nie - dan gaan jy nie lank lewe nie. Prakties gestel: Die Here gaan jou straf as jy jou verset teen die gesag wat Hy oor jou gestel het.

Daar is natuurlik omstandighede waar jy jou teen gesag sal moet verset.
Ons moet God altyd meer gehoorsaam wees as wat ons mense gehoorsaam is.
Wat maak ons met die Here se "onderwerp en gehoorsaam wees-opdrag" wanneer die owerheid 'n verkeerde ding doen?
Ons moet net nie maklik tot rebellie of oproermakery of opstokery oorgaan nie. Die Here verwag van ons om selfs aan heidense owerhede gehoorsaam te wees.
3. Die seën van die vyfde gebod.

In hierdie gedeelte in die Romeinebrief staan twee dinge wat ons moet onthou:
Daar is 'n positiewe belofte aan die vyfde gebod geheg: In die vyfde gebod sê die Here "sodat jy lank mag lewe in die land wat die Here jou God vir jou gee." Die Here belowe seën.
Die toe-eiening van die seën veronderstel die handhawing van die verbond. Ouers moet hierdie gehoorsaamheid aan hulle kinders leer. Hulle moet hulle die vrees vir die Here leer en om hulle aan God se gesag, en daarom aan alle gesag wat deur die Here daargestel is, te onderwerp.

Jesus Christus het ons verlossing bewerk deur hierdie gebod te onderhou:
Die erns van ons tyd dwing ons om soveel te meer aandag te gee aan dissipline.
Daarom moet ons baie respek hê vir die vyfde gebod en as gelowiges besef dat gehoorsaamheid en onderwerping aan gesag, inderdaad gehoorsaamheid en onderwerping aan God self is.

Kom ons lees Kategismus Sondag 39 saam.
Amen.

Gebed.

Skrifberyming 43: 1.

Die genade van die Here Jesus Christus en die liefde van God en die gemeenskap van die Heilige Gees, bly by u almal.
Amen.

Dr. Thinus du Plessis
Gereformeerde Kerk Bellville
Datum: 20 Januarie 2002